Back to Homa Page About RCOT Committee Carlendar CME Journal Links Webboard Member Contact Sitemap

 

ปัญหาที่พบบ่อยในการใช้เครื่องเป่าลมในทางเดินหายใจส่วนบน (CPAP) รักษาอาการนอนกรน
และภาวะหยุดหายใจขณะหลับ และวิธีแก้ไข

ผศ. นพ. ปารยะ อาศนะเสน
ภาควิชาโสต นาสิก ลาริงซ์วิทยา คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล

   


การใช้เครื่องมือที่เป่าลมเข้าไปในทางเดินหายใจส่วนบน ทำให้ทางเดินหายใจกว้างขึ้นหรือไม่อุดกั้นขณะนอนหลับ ที่เรียกว่า Continuous Positive Airway Pressure (CPAP) นั้นเหมาะสำหรับผู้ที่มีอาการนอนกรน (snoring) และภาวะหยุดหายใจขณะหลับ (obstructive sleep apnea: OSA) ตั้งแต่ระดับน้อย ถึงรุนแรง ซึ่งปฏิเสธการรักษาด้วยเครื่องครอบฟัน (oral appliance) หรือ การผ่าตัด เครื่องมือนี้เป็นการนำหน้ากากครอบจมูกขณะนอนหลับ ซึ่งหน้ากากนี้จะต่อเข้ากับเครื่องที่สามารถขับลมซึ่งมีแรงดันเป็นบวกออกมา ลมที่ขับออกมาขณะนอนหลับจะช่วยค้ำยัน ไม่ให้ทางเดินหายใจเกิดการอุดกั้นขณะหายใจเข้า วิธีนี้เป็นการรักษาอาการนอนกรน และภาวะหยุดหายใจขณะหลับระดับปานกลางถึงรุนแรง (moderate to severe OSA) ที่ดีที่สุด ซึ่งควรพิจารณาลองใช้ในผู้ป่วยทุกราย ก่อนพิจารณาการผ่าตัดเสมอ

ปัญหา วิธีแก้ไข
ทนระดับความดันไม่ได้
  • ตรวจสอบเครื่อง
  • ใช้รูปแบบค่อยๆ ปรับเพิ่มระดับความดัน
  • ลองใส่เครื่องขณะยังตื่น
  • ปรับลดความดัน 1-2 ซม. น้ำ (ซึ่งไม่ค่อยแนะนำให้ทำ)
  • เปลี่ยนเป็นเครื่อง CPAP ที่ปรับความดันอัตโนมัติ (Auto-CPAP) หรือเครื่องความดันบวกแบบสองระดับ (Bilevel Positive Airway Pressure: BIPAP)
ลมรั่วจากหน้ากาก
  • รัดหน้ากากให้แน่น
  • ใช้แผ่นเสริมรองหน้ากาก
  • ลดขนาดหน้ากากให้เหมาะสม
  • ใช้อุปกรณ์ปิดตาขณะหลับ

รอยกดทับจากหน้ากาก หรือ

ความรู้สึกแน่นจากการใส่หน้ากาก
  • คลายสายหน้ากากไม่ให้แน่นจนเกินไป
  • เลือกหน้ากากที่มีขนาดพอเหมาะ
  • เปลี่ยนขนาด หรือชนิดหน้ากาก
  • ใช้แผ่นรองหน้ากาก เพื่อลดรอยกดทับ
  • งดใช้เครื่องเป็นบางวัน
อาการคัดแน่นจมูก
  • ใช้น้ำเกลือพ่นจมูกเพื่อให้ความชุ่มชื้นก่อนเริ่มใช้เครื่อง
  • ใช้ CPAP รุ่นที่มีเครื่องปรับอากาศให้อุ่นและชื้น (humidifier) ร่วมด้วย
  • ใช้ยาสเตียรอยด์พ่นจมูก
  • รับประทานยาต้านฮิสตามีนชนิดไม่ง่วง
  • เปลี่ยนหน้ากากเป็นชนิดครอบปากร่วมด้วย
  • ในรายที่อาการคัดจมูกไม่ดีขึ้น ควรปรึกษาแพทย์ หู คอ จมูก
การกลัวที่แคบ
  • เปลี่ยนชนิดหน้ากาก เป็นชนิดสายใส่จมูก
  • ลองใส่เครื่องขณะยังตื่น
  • ญาติควรให้กำลังใจแก่ผู้ป่วย
การนอนไม่หลับจากการใช้เครื่อง
  • ลองใส่เครื่องขณะยังตื่น
  • หลีกเลี่ยงกาแฟ และแอลกอฮอล์ในช่วง 8 ชั่วโมงก่อนนอน
ปากแห้ง
  • ใช้ CPAP รุ่นที่มีเครื่องปรับอากาศให้อุ่นและชื้น (humidifier) ร่วมด้วย
  • เปลี่ยนหน้ากากเป็นชนิดครอบปากร่วมด้วย
  • ใช้สายรัดคางร่วมด้วย
  • รับประทานน้ำ 1 แก้วก่อนนอน
  • ควรพยายามหลีกเลี่ยงอากาศเย็น โดยเฉพาะแอร์ พัดลมเป่า ถ้าต้องการเปิดแอร์ ควรตั้งอุณหภูมิของเครื่องปรับอากาศให้สูงกว่า 25 องศาเซลเซียสเพื่อไม่ให้อากาศเย็นจนเกินไป ในกรณีที่ใช้พัดลมไม่ควรเปิดเบอร์แรงสุด และควรให้พัดลมส่ายไปมา ควรหลีกเลี่ยงการสัมผัสอากาศจากเครื่องปรับอากาศหรือพัดลมโดยตรง ควรนอนอยู่ห่างจากเครื่องปรับอากาศหรือพัดลมพอสมควร หรือไม่ให้อยู่ในทิศทางของลม
เครื่องหลุดโดยไม่ตั้งใจขณะหลับ
  • ให้ความสบายใจแก่ผู้ป่วยว่าเป็นปัญหาที่เกิดขึ้นได้
  • ใช้ CPAP รุ่นที่มีเครื่องปรับอากาศให้อุ่นและชื้น (humidifier) ร่วมด้วย
  • ใช้สายรัดคางร่วมด้วย
  • ตั้งสัญญาณเตือน เมื่อมีการลดลงของระดับความดัน

 

 


Home | About us | Committee | Webboard | Member | Contact us | Site map
 

© Copyright Royal College of Otolaryngists of Thailand. All Rights Reserved.2001-2002